Co oznacza plus w badaniu wzroku? Wyjaśnienie wyników
Plus w badaniu wzroku oznacza najczęściej nadwzroczność, czyli wadę, przy której ognisko światła powstaje za siatkówką. Soczewka o dodatniej mocy skupia promienie i przesuwa ognisko na siatkówkę. Nie oznacza to „lepszego” wzroku ani choroby oka, lecz rodzaj korekcji optycznej.
Co oznacza plus w badaniu wzroku?
Znak „+” przed wartością w dioptriach wskazuje, że oko potrzebuje soczewki skupiającej. W nadwzroczności gałka oczna jest zwykle zbyt krótka albo układ optyczny oka ma zbyt małą moc skupiającą. Bez korekcji promienie światła ogniskowałyby się za siatkówką, a obraz byłby mniej wyraźny.
Wynik zapisany na przykład jako +1,50 D oznacza moc soczewki potrzebnej do skorygowania refrakcji. Dioptria (D) jest jednostką mocy optycznej soczewki. Sam znak i liczba nie mówią jednak, jak dobra jest ostrość widzenia. To dwa różne pojęcia. Ostrość 5/5 lub 1,0 może być osiągnięta naturalnie albo po założeniu właściwych okularów.
Plus a minus – czym się różnią?
Najprostsze porównanie obu zapisów wygląda tak:
| Wada | Znak | Gdzie skupia się światło? | Główny objaw |
|---|---|---|---|
| Nadwzroczność | + | Za siatkówką | Trudności z widzeniem z bliska, szczególnie po dłuższym czytaniu |
| Krótkowzroczność | – | Przed siatkówką | Nieostry obraz w dali przy względnie dobrym widzeniu z bliska |
| Astygmatyzm | CYL, znak może być różny | Światło ogniskuje się w różnych płaszczyznach | Rozmyty lub zniekształcony obraz z bliska i z daleka |
W krótkowzroczności stosuje się soczewki rozpraszające, czyli „minusy”. Osłabiają one zbieganie promieni i przesuwają ognisko do tyłu, na siatkówkę. Plus i minus nie oznaczają więc lepszej lub gorszej jakości widzenia. Opisują kierunek korekcji potrzebnej do uzyskania ostrego obrazu.
Dlaczego oko potrzebuje plusa?
Niewielka nadwzroczność może przez pewien czas nie dawać wyraźnych objawów. Młode oko potrafi zwiększać swoją moc skupiającą dzięki akomodacji, czyli zmianie kształtu soczewki. Taka kompensacja wymaga jednak ciągłego wysiłku, zwłaszcza podczas pracy z bliska.
Typowe sygnały, które mogą towarzyszyć nieskorygowanej nadwzroczności, to:
- Męczenie oczu podczas czytania lub pracy przy komputerze.
- Zamazany obraz z bliska po dłuższym wysiłku wzrokowym.
- Bóle głowy pojawiające się po czytaniu lub pisaniu.
- Trudności z utrzymaniem ostrości przy zmianie odległości patrzenia.
Plus może wynikać z nadwzroczności obecnej od dzieciństwa, ale dodatnie soczewki stosuje się także przy prezbiopii, nazywanej starczowzrocznością. Jest to naturalny proces związany ze stopniową utratą elastyczności soczewki i osłabieniem akomodacji. Zwykle zaczyna być odczuwalny po 40.–45. roku życia, choć dokładny moment zależy od osoby. Nadwzroczność i prezbiopia nie są tym samym, mimo że w obu przypadkach może być potrzebna korekcja „na plus”.
Jak czytać pozostałe oznaczenia na recepcie?
Plus widoczny przy parametrze sfery jest tylko jednym elementem recepty. Na dokumencie mogą pojawić się także oznaczenia związane z astygmatyzmem:
- SPH, czyli sfera – podstawowa moc soczewki, wyrażona w dioptriach. Znak „+” wskazuje korekcję dodatnią, a „–” ujemną.
- CYL, czyli cylinder – moc korekcji astygmatyzmu. Może mieć znak plus albo minus, zależnie od sposobu zapisu recepty.
- AXIS, czyli oś – kierunek działania cylindra, podawany w stopniach od 0 do 180.
Dlatego obecność plusa i minusa na jednej recepcie nie musi oznaczać dwóch przeciwstawnych wad w tym samym oku. Przykładowo dodatnia sfera i ujemny cylinder mogą razem opisywać złożoną korekcję astygmatyzmu.
Plus oznacza rodzaj potrzebnej soczewki, a nie ocenę wzroku. O tym, czy korekcja jest potrzebna stale, tylko do czytania albo w określonych sytuacjach, decyduje wynik pełnego badania oraz odczuwany komfort widzenia.
Artykuł nie stanowi porady medycznej i powstał wyłącznie w celach informacyjnych. Redakcja nie ponosi odpowiedzialności za wszelkie negatywne skutki wdrożonych zaleceń. Zawsze zasięgnij opinii specjalisty medycyny w powyższym zakresie.
