Czym przemywać oczy? Domowe sposoby i zasady higieny
Najbezpieczniej przemywać oczy jałową solą fizjologiczną, czyli 0,9% roztworem chlorku sodu. Przed zabiegiem umyj ręce, użyj osobnego gazika dla każdego oka i nie pocieraj powiek. Woda z kranu nie nadaje się do codziennej higieny ani przy podejrzeniu infekcji, ale jest dopuszczalna do natychmiastowego płukania oka po kontakcie z chemikaliami.
Kiedy przemywać oczy?
Przemywanie może pomóc usunąć kurz, pył, alergeny lub drobne zanieczyszczenia. Sposób reakcji zależy jednak od przyczyny. Inaczej postępuje się przy ciele obcym, inaczej po kontakcie z substancją chemiczną, a jeszcze inaczej przy codziennym podrażnieniu.
Na szybką reakcję zasługują przede wszystkim następujące sytuacje:
- Ciało obce w oku – kurz, piasek lub drobny owad można próbować wypłukać solą fizjologiczną.
- Kontakt z chemikaliami – oko trzeba natychmiast płukać dużą ilością bieżącej wody przez co najmniej 15 minut, a następnie skontaktować się z pomocą medyczną.
- Alergia lub kontakt z pyłkami – przemycie może usunąć alergeny z powierzchni oka i zmniejszyć dyskomfort.
- Zmęczenie, dym, kurz albo kosmetyk w oku – jałowy roztwór może ograniczyć pieczenie i uczucie piasku pod powiekami.
Płukanie po kontakcie z chemikaliami jest działaniem pierwszej pomocy, a nie zwykłą higieną. Nie należy wtedy tracić czasu na przygotowywanie soli fizjologicznej. Woda z kranu, mimo że nie jest sterylna, jest w tej sytuacji lepsza niż opóźnienie płukania.
Czym przemywać oczy?
Najlepszym wyborem jest sól fizjologiczna 0,9% NaCl w jałowym, jednorazowym opakowaniu. Jest przeznaczona do kontaktu z wrażliwymi tkankami, pomaga wypłukać zanieczyszczenia i nie wymaga przygotowywania w domu.
| Preparat | Zastosowanie | Ryzyko i uwagi |
|---|---|---|
| Sól fizjologiczna | Codzienna higiena, kurz, kosmetyki, lekkie podrażnienie i ciało obce | Najbezpieczniejsza opcja, jeśli używasz jałowego opakowania i czystych gazików |
| Woda przegotowana i ostudzona | Rozwiązanie awaryjne, gdy nie masz soli fizjologicznej | Nie jest tak wygodna ani pewna pod względem sterylności jak preparat apteczny |
| Rumianek | Nie jest pierwszym wyborem do przemywania oka | Może uczulać, a drobinki naparu mogą podrażniać spojówkę. Jeśli jest stosowany, musi być świeży, całkowicie wystudzony i bardzo dokładnie przefiltrowany |
| Szałwia | Domowy napar, którego lepiej nie stosować bez konsultacji | Może wywołać podrażnienie lub alergię. Napar musiałby być świeży, wystudzony i dokładnie przefiltrowany |
Napar z rumianku, szałwii lub innych ziół nie jest sterylnym preparatem. Zioła mogą uczulać, dlatego szczególnie nie zaleca się ich u dzieci, osób z alergiami ani przy objawach infekcji. Nie stosuj też domowych mieszanek z miodem, mlekiem lub składnikami o nieznanym składzie.
Jak prawidłowo przemyć oko?
Technika ma znaczenie równie duże jak wybór roztworu. Do oczyszczania użyj jałowego gazika albo aplikuj sól fizjologiczną bezpośrednio z jednorazowej ampułki, zgodnie z jej przeznaczeniem.
- Umyj ręce wodą z mydłem i osusz je czystym ręcznikiem.
- Przygotuj jałową sól fizjologiczną oraz osobne gaziki dla prawego i lewego oka.
- Pochyl głowę nad umywalką lub miską, aby roztwór mógł swobodnie spływać.
- Delikatnie odchyl dolną powiekę i pozwól, aby roztwór przepłynął po powierzchni oka.
- Jeśli przecierasz powiekę gazikiem, prowadź go od zewnętrznego kącika oka do wewnętrznego, w stronę nosa.
- Przy sklejonych powiekach przyłóż wilgotny gazik na chwilę, bez naciskania, a potem użyj nowego do dalszego oczyszczania.
- W razie potrzeby powtórz zabieg, za każdym razem sięgając po świeży gazik.
Nie pocieraj oka i nie próbuj wyjmować wbitego przedmiotu. Tarcie może uszkodzić rogówkę, a używanie jednego gazika do obu oczu może przenieść zakażenie.
Czego nie używać do przemywania oczu?
Nie każdy płyn, który jest bezpieczny dla skóry, nadaje się do kontaktu ze spojówką. Zrezygnuj z następujących produktów:
- Woda z kranu, z wyjątkiem natychmiastowego płukania po kontakcie z chemikaliami.
- Mydła, żele, płyny do demakijażu i kosmetyki do twarzy.
- Stare, przechowywane napary ziołowe oraz domowe mikstury.
- Płyny do soczewek kontaktowych, jeśli producent nie przeznaczył ich do bezpośredniego kontaktu z okiem.
- Niejałowe waciki, brudne ręczniki i wspólne akcesoria używane do obu oczu.
Kiedy zgłosić się do lekarza?
Konsultacja okulistyczna jest potrzebna, gdy po przemyciu utrzymują się lub nasilają: silny ból, światłowstręt, pogorszenie widzenia, ropna wydzielina, wyraźny obrzęk albo uczucie ciała obcego. Pomocy wymagają także urazy oka i podejrzenie uszkodzenia rogówki.
Po kontakcie z chemikaliami nie czekaj na rozwój objawów. Płucz oko przez co najmniej 15 minut i skorzystaj z pilnej pomocy medycznej, zwłaszcza gdy widzenie jest nieostre lub ból nie ustępuje.
Artykuł nie stanowi porady medycznej i powstał wyłącznie w celach informacyjnych. Redakcja nie ponosi odpowiedzialności za wszelkie negatywne skutki wdrożonych zaleceń. Zawsze zasięgnij opinii specjalisty medycyny w powyższym zakresie.
