Jak czytać wyniki komputerowego badania wzroku?

Wydruk z komputerowego badania wzroku nie jest gotową receptą na okulary. Autorefraktometr wykonuje szybki, obiektywny pomiar, który stanowi punkt wyjścia do badania u optometrysty lub okulisty. Ostateczny dobór korekcji wymaga sprawdzenia ostrości widzenia i oceny komfortu pacjenta.

Co oznaczają skróty na wydruku?

Wynik autorefraktometru zwykle zawiera osobne wartości dla oka prawego i lewego. Oko prawe może być oznaczone jako OP lub OD, a oko lewe jako OL lub OS. Najważniejsze parametry to:

Przykładowo ujemne SPH może wskazywać na krótkowzroczność, czyli gorsze widzenie dali. Dodatnie SPH wiąże się z dalekowzrocznością. Obecność CYL sugeruje astygmatyzm, a wartość AX określa jego ustawienie. Sam znak i wielkość liczby nie mówią jednak, czy konkretna korekcja będzie dla Ciebie wygodna.

Na niektórych wydrukach lub receptach pojawia się także ADD. Jest to dodatkowa moc do bliży stosowana między innymi przy prezbiopii, czyli starczowzroczności. Ten parametr nie musi występować w wyniku standardowego pomiaru do dali.

Dlaczego wynik z autorefraktometru może się różnić od recepty?

Autorefraktometr analizuje sposób, w jaki układ optyczny oka załamuje światło. Pomiar trwa krótko i nie wymaga odpowiedzi pacjenta, dlatego nazywa się go badaniem obiektywnym. Urządzenie nie sprawdza jednak, przy jakiej mocy widzisz najostrzej i najbardziej komfortowo.

Znaczenie ma akomodacja, czyli zdolność oka do zmiany ustawienia ostrości. Mięśnie oka mogą napinać się podczas patrzenia z bliska, stresu lub próby skupienia wzroku. Wtedy aparat może odczytać inną wartość niż ta, która najlepiej sprawdzi się w codziennym widzeniu. Zjawisko jest szczególnie istotne u dzieci i młodych osób, u których akomodacja działa silnie.

Komputer mierzy parametry optyczne oka, ale nie ocenia odczuwanego komfortu. Dlatego wynik z autorefraktometru trzeba zweryfikować podczas badania subiektywnego.

W badaniu subiektywnym specjalista wykorzystuje oprawę próbną, soczewki próbne lub foropter i pyta, w której korekcji widzisz wyraźniej. W ten sposób porównuje pomiar komputerowy z rzeczywistą reakcją pacjenta.

Kiedy wynik komputerowego badania wzroku może być mniej wiarygodny?

Na odczyt wpływa chwilowy stan oczu oraz sposób przeprowadzenia pomiaru. Szczególnej ostrożności wymagają sytuacje, w których:

• przed badaniem długo pracowałeś przy komputerze lub intensywnie patrzyłeś z bliska;
• oczy są zmęczone, podrażnione albo występuje suchość oka;
• masz trudność z utrzymaniem wzroku na punkcie fiksacji;
• badanie dotyczy dziecka, którego akomodacja może ukryć lub zawyżyć wadę.

U dzieci okulista może zalecić badanie po cykloplegii, czyli czasowym wyłączeniu akomodacji za pomocą kropli. Pozwala to uzyskać bardziej miarodajny pomiar rzeczywistej wady. O potrzebie takiego postępowania decyduje specjalista.

Dlaczego nie należy kupować okularów wyłącznie na podstawie wydruku?

Wydruk nie zawiera pełnej informacji o jakości widzenia ani o współpracy obu oczu. Nie pokazuje też, czy dana korekcja będzie dobrze tolerowana podczas czytania, prowadzenia samochodu lub pracy przy monitorze. Nie zastępuje również oceny zdrowia oka.

Do prawidłowego doboru okularów potrzebne jest badanie ostrości widzenia, często wykonywane z użyciem tablicy Snellena, oraz subiektywna weryfikacja mocy. Specjalista bierze pod uwagę także dotychczasową korekcję, codzienne potrzeby i zgłaszane objawy.

Wynik może być mniej wiarygodny również wtedy, gdy pomiar wykonano po długim dniu pracy, przy nasilonym zmęczeniu lub bez uwzględnienia noszonych soczewek kontaktowych. Jeśli widzenie nagle się pogarsza, pojawia się podwójne widzenie, silny ból oka albo zawroty głowy, potrzebna jest konsultacja okulistyczna, a nie tylko dobór nowych okularów.

Co zrobić z wydrukiem z badania?

Zabierz go na pełne badanie refrakcji i pokaż specjaliście także dotychczasowe okulary oraz wcześniejsze wyniki. Parametry SPH, CYL, AX i PD pomogą rozpocząć ocenę, ale dopiero ich połączenie z badaniem subiektywnym daje podstawę do ustalenia korekcji.

Najbezpieczniej traktować komputerowe badanie wzroku jako wskazówkę, a nie samodzielną receptę. Optyk może wykonać okulary na podstawie prawidłowo ustalonej recepty, lecz jej wartości powinny zostać wcześniej zweryfikowane przez optometrystę lub okulistę.

Artykuł nie stanowi porady medycznej i powstał wyłącznie w celach informacyjnych. W przypadku pogorszenia widzenia lub innych niepokojących objawów skonsultuj się z okulistą lub optometrystą.