Zapalenie powiek w ciąży – przyczyny, objawy, jak leczyć?

Zapalenie powiek w ciąży jest uciążliwe, ale zwykle nie zagraża dziecku i można je opanować dzięki higienie brzegów powiek. Zmiany hormonalne sprzyjają suchości oczu i podrażnieniom, jednak każdy lek, także krople dostępne bez recepty, powinien zostać zaakceptowany przez lekarza.

Dlaczego w ciąży pojawia się zapalenie powiek?

Zapalenie powiek, nazywane też blefarytem, obejmuje przede wszystkim brzegi powiek, zwłaszcza okolice nasady rzęs. W ciąży zmiany hormonalne mogą zmniejszać komfort oczu, nasilać ich suchość i zwiększać wrażliwość na kurz, kosmetyki oraz inne czynniki drażniące. Sucha powierzchnia oka łatwiej ulega podrażnieniu, dlatego mogą pojawić się pieczenie, swędzenie, zaczerwienienie i uczucie piasku pod powiekami.

W większości przypadków problem dotyczy oczu matki i nie wpływa bezpośrednio na rozwój ciąży. Nie oznacza to jednak, że każdy stan zapalny można rozpoznawać i leczyć samodzielnie. Zapalenie powiek bywa mylone z zapaleniem spojówek, a przyczyna dolegliwości decyduje o dalszym postępowaniu.

Zapalenie powiek a zapalenie spojówek – jak je odróżnić?

Najważniejsza różnica dotyczy miejsca, w którym dominują objawy. Przy zapaleniu powiek zmiany są widoczne głównie na ich brzegach. Zapalenie spojówek obejmuje natomiast cienką błonę pokrywającą przednią część oka i wewnętrzną stronę powiek.

Objawy mogą się nakładać, a oba schorzenia mogą występować jednocześnie. Pogorszenie ostrości widzenia, silny ból albo znaczna światłowstręt nie pasują do łagodnego podrażnienia i wymagają oceny okulistycznej.

Jak dbać o powieki w domu w czasie ciąży?

Podstawą postępowania jest regularna, delikatna higiena brzegów powiek. Nie pocieraj oczu i nie próbuj zdrapywać łusek paznokciami. Przygotuj czyste ręce, osobny ręcznik lub jednorazowy materiał oraz preparat przeznaczony do higieny powiek, zaakceptowany przez lekarza lub farmaceutę znającego fakt ciąży.

Możesz postępować według następującej kolejności:

1. Umyj ręce wodą z mydłem i dokładnie je osusz.
2. Przyłóż do zamkniętych powiek ciepły, ale nie gorący kompres na kilka minut.
3. Delikatnie oczyść brzegi powiek specjalistyczną chusteczką do higieny powiek.
4. Powtórz czynność na drugim oku, używając czystego materiału.

W czasie zaostrzenia objawów zastosuj także podstawowe zasady ograniczające podrażnienie:

• Zrezygnuj z makijażu oczu, tuszu do rzęs i kosmetyków nakładanych blisko powiek.
• Bezwzględnie odstaw soczewki kontaktowe i korzystaj z okularów do czasu ustąpienia objawów oraz zgody specjalisty na ich ponowne założenie.
• Nie pożyczaj ręczników, kosmetyków ani przyborów do makijażu i częściej myj ręce.
• Ogranicz kontakt z dymem, kurzem i innymi substancjami nasilającymi pieczenie.

Nie stosuj okładów z herbaty, rumianku ani innych domowych mieszanek, jeśli lekarz ich nie zalecił. Mogą podrażniać oko lub wprowadzić do niego zanieczyszczenia. W przypadku suchości zapytaj lekarza o preparat nawilżający bez konserwantów, który będzie właściwy w ciąży.

Krople i maści w ciąży – dlaczego potrzebna jest konsultacja?

To, że preparat jest stosowany miejscowo w oku, nie oznacza automatycznie pełnego braku wpływu na organizm. Część substancji może przedostać się przez błony śluzowe do krwiobiegu. Znaczenie ma skład leku, dawka, częstotliwość stosowania, etap ciąży oraz przyczyna stanu zapalnego.

Nie sięgaj samodzielnie po krople z antybiotykiem, preparaty przeciwalergiczne, przeciwzapalne ani „na czerwone oczy”. O wyborze leczenia powinien zdecydować okulista, po poinformowaniu go o ciąży lub jej prawdopodobieństwie. Jeśli zapalenie powiek współistnieje z zapaleniem spojówek, lekarz może ocenić oko w lampie szczelinowej i ustalić, czy potrzebne jest leczenie farmakologiczne.

Kiedy trzeba pilnie skontaktować się z okulistą?

Nie zwlekaj z konsultacją, jeśli objawy są nasilone albo nie ustępują mimo higieny. Szczególnej uwagi wymagają następujące sygnały:

• Pogorszenie ostrości widzenia lub nowe zaburzenia widzenia.
• Silny ból oka, wyraźny światłowstręt albo trudność w otwarciu oka.
• Ropna wydzielina, sklejanie powiek i szybko narastający obrzęk.
• Brak poprawy po 48–72 godzinach delikatnej higieny powiek.
• Objawy po urazie, kontakcie z substancją chemiczną albo u osoby noszącej soczewki kontaktowe.

Przy łagodnym zapaleniu powiek najważniejsza jest systematyczna higiena, rezygnacja z soczewek i kosmetyków oraz obserwowanie objawów. W ciąży bezpieczeństwo leczenia wymaga jednak konsultacji, dlatego nie rozpoczynaj farmakoterapii na własną rękę.

Artykuł nie stanowi porady medycznej i powstał wyłącznie w celach informacyjnych. W przypadku objawów choroby skonsultuj się z lekarzem lub okulistą, a przed zastosowaniem jakiegokolwiek preparatu poinformuj specjalistę o ciąży.